مشاوره مديريت - آموزش مديريت - آموزش فروشندگي حرفه‌اي
 
نويسندگان
عضویت
نام کاربری :
پسورد :
تکرار پسورد:
ایمیل :
نام اصلی :
آمار
امروز : 3031
دیروز : 4574
افراد آنلاین : 12
همه : 5163994

ابوالخير طالقاني

اَبوالْخِيرِ طالَقاني، احمد بن اسماعيل بن يوسف بن محمد بن عباس حاكمي (512 ـ 590 ق/1118 ـ 1194 م)، ملقب به رضي الدين، فقيه، محدث، مفسر و واعظ شافعي اشعري. وفات او را اغلب در 13 محرم گفته اند (مثلاً نكـ: ابن دبيثي، گ 141ب)، ولي تاريخهاي 19 و 23 محرم 590 نيز داده شده است (رافعي، 2/147؛ منذري، عبدالعظيم، 1/200). در روايتي از پسر او ابوالمناقب محمد، ولادت وي در 27 رمضانن 511 و درگذشت او در 21 محرم 589 آمده است (ابن دمياطي، 47 ـ 48).
ابوالخير در خانداني اهل دانش كه از طالقان قزوين بودند، پروش يافت و نه تنها پدرش اسماعيل از عالمان برجستة آن ديار شمرده مي شد، بلكه نياي بزرگ او محمد بن عباس نيز فقيهي سرشناس بوده و سالها در طالقان مسند قضا داشته است (رافعي، 1/450، 2/307). ابوالخير از كودكي به تحصيل مقدمات پرداخت و 7 ساله بود كه قرآن را از حفظ داشت (همو، 2/144). از مشايخ او در دورة آغازين تحصيلش مي توان ابراهيم بن عبدالملك شحاذي را نام برد (نكـ: ابن جزري، 1/39).
او در حالي كه نوجواني بيش نبود، براي ادامة تحصيل راهي نيشابور شد و در آنجا، احتمالاً با پيشينة آشنايي خانوادگي، تحت تربيت و سرپرستي مستقيم فقيه آن ديار، ابوسعد محمد بن يحيي نيشابوري، شاگرد خاص امام محمد غزالي قرار گرفت (ابن دبيثي، گ 141 الف؛ منذري، عبدالعظيم، همانجا). وي در اين فرصت، همچنين از شيوخ بزرگ نيشابور چون محمد بن عبدالله ارغياني، عبدالغافر بن اسماعيل فارسي، محمد بن فضل فراوي، عبدالمنعم بن عبدالكريم قشيري و زاهر بن طاهر شحامي كه در فاصلة سالهاي 528 ـ 538 ق وفات يافته اند، دانش آموخت. به علاوه در طوس از محمد بن منتصر متولي و ابوسعيد ناصر بن سهل نوقاني در معيت ابوسعد سمعاني استماع كرد (نكـ: سمعاني، 9/12؛ ابن دبيثي، همانجا؛ منذري عبدالعظيم، 1/200 ـ 201؛ منذري، محمد، 117). با توجه به سالهاي درگذشت استادان ياد شده و گزارشهاي مربوط به تاريخ برخي استماعات ابوالخير (نكـ: رافعي، 2/145)، گويا او در حدود سال 528ق به نيشابور رفته و دست كم تا 530ق و شايد قدري پس از آن در آنجا مقيم بوده است.
از برخي منابع چنين برمي آيد كه ابوالخير در هنگام ترك نيشابور، احتمالاً بدون گذار از قزوين، رهسپار سفر حج شده و در ميان راه درنگي در بغداد داشته است (نكـ: صفدي. 6/253)؛ از اين رو ممكن است حضور او در ري و استماع وي از شيوخ آن ديار چون ابوالنجيب سعيد بن محمد حمامي در همين سفر بوده باشد (نكـ: ابوالخير، 102). آنگاه كه او به قزوين وارد شد، فقيه بزرگ آن ديار ابوبكر ملك داد بن علي عمركي (د 535ق) هنوز در قيد حيات بود و احتمالاً فقه آموزي او نزد عمركي مربوط به اين دوره از حضورش در قزوين بوده كه از نظر شرايط